• Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Historia" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Stosunki Międzynarodowe" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Archeologia" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Media i Cywilizacja" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Studia nad Wojną i Wojskowością" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

Historia Kolei Wschodniej - 16.XII.2010

 

Kolej Wschodnia na przestrzeni dziejów

 

Podróżując koleją między miastami naszego pięknego kraju, mijając po drodze zachowaną do dzisiaj w dobrym stanie XIX-wieczną infrastrukturę i jej modernizacyjne koncepty nie wiedzieć dlaczego budzi się w nas ciekawość historyczna i sentyment do atmosfery dawnej kolei. Możliwość odbycia nostalgicznej podróży w lata 60 XIX wieku między Berlinem a Królewcem zapewnił nam niezwykły gość – Marcin Przegięta, doktorant z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Spotkanie, które odbyło się 16.12.2010 r. było czasoprzestrzenną retrospekcją  w okres powstania i funkcjonowania Kolei Wschodniej. 

„Kolej Wschodnia na przestrzeni dziejów. Podróż z Berlina do Królewca” pod tym tytułem rozpoczął się wykład torunianina. Podzielony został na dwie części, z których pierwsza dotyczyła znaczenia tzw. „Ostbahnu” dla Pruskiego Wschodu, a która jest z kolei przedmiotem badawczym prac naukowych dr. Jana Musekampa z Europejskiego Uniwersytetu Viadrina we Frankfurcie.  

Kolej Wschodnia powstała w XIX wieku dla ulepszenia komunikacji ze wschodnimi prowincjami Prus. Połączyła Berlin z Królewcem. Ogromne obszary uzyskały wtedy impuls do rozwoju wielu gałęzi gospodarki. Jej historia to również  niechlubny czas lat  1939-1945 kiedy stała się narzędziem deportacji i eksterminacji Żydów oraz ludzi innych narodowości.

Druga część spotkania dotyczyła „Kolei w stosunkach polsko-niemieckich w okresie międzywojennym”. Zainteresowania M. Przegiętki koncentrują się na nie opracowanym dotąd przez historyków temacie komunikacji tranzytowej do Prus Wschodnich. W swych rozważaniach koncentruje się na zasadniczym dla tej kwestii pytaniu: Czy komunikacja na linii Berlin-Królewiec była szansą nawiązania współpracy czy też jedną z przyczyn drugiej wojny światowej. W okresie międzywojennym problem połączenia terytorialnych Niemiec z Prusami Wschodnimi był jedną z ważniejszych kwestii stosunków polsko-niemieckich.  Problemy komunikacyjne miały ważny wpływ na relacje pomiędzy Polska a Niemcami. M. Przegięta uważa, ze błędem jest uznawanie kwestii tranzytu do Prus Wschodnich za przyczynę wojny. Był to historyczny moment, w którym dwa państwa mimo politycznych sporów potrafiły współpracować.

 Rozwijająca się powoli integracja europejska staje się początkiem owocnej ponadnarodowej współpracy przy modernizacji Kolei Wschodniej. Przywrócenie dawnej świetności oraz odkurzenie zapomnianej ponad 150-letniej historii jest inspirującą przygodą nie tylko dla jej badaczy, ale również  młodych ludzi.

Niestety po raz kolejny frekwencja młodych, „zdolnych” historyków nie była zbyt imponująca. Przypominam: wykłady, spotkania, debaty organizowane są  w szczególności dla studentów. Omija was niezwykła okazja poznania wielu ciekawych ludzi i tego czego w podręcznikach nie znajdziecie: żywego słowa i pasji.

 Obu wykładom towarzyszyła wystawa rozstawiona w hallu Instytutu.

 

Katarzyna Warzecha