• Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Historia" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Stosunki Międzynarodowe" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Archeologia" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Media i Cywilizacja" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

  • Zobacz więcej

    Studia na kierunku "Studia nad Wojną i Wojskowością" w Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych

dr Tomasz Ślepowroński


stanowisko: adiunkt, zastępca dyrektora IHiSM
pokój: 082
telefon: 444 33 12 i 444 33 04
e-mail: tslepowronski[małpa]o2.pl
konsultacje: poniedziałek 9:30-11:00



Problemy związane ze stosunkami politycznymi pomiędzy Polską Rzeczpospolitą Ludową a Niemiecką Republiką Demokratyczną w kontekście sporu w Zatoce Pomorskiej (1985 - 1989) stały się obiektem pierwszych badań dr Tomasza Ślepowrońskiego. Tym zagadnieniom poświęcił on swoją pracę magisterską, przygotowaną pod kierunkiem prof. W. Stępińskiego. Została ona nagrodzona I Nagrodą Wojewody Zachodniopomorskiego w V Edycji Konkursu "Na najlepsza pracę dyplomową obronioną w roku akademickim 1997/1998, związaną tematycznie z życiem społeczno-kulturalnym i gospodarczym na Ziemi Szczecińskiej w kategorii nauk społecznych". Następnie zasadniczym obszarem badań naukowych dr T. Ślepowrońskiego była historia historiografii i dzieje instytucji naukowych na Pomorzu Zachodnim. Poświęcone temu badania stały się podstawą przygotowanej przez niego dysertacji: Historiografia polska i wschodnioniemiecka Pomorza Zachodniego w latach 1945 - 1970. Przewód doktorski zakończył obroną rozprawy doktorskiej w dniu 10 lutego 2005 r. Następnie, oprócz kontynuowania badań nad historią historiografii, zajmuje się badaniami nad dziejami nauki historycznej w NRD i stosunkami tego państwa z Polską, szczególnie w aspekcie kontaktów przygranicznych. W latach 2007-2008 wraz z mgr Pawłem Migdalskim przy współpracy Institut für angewandte Geschichte z Uniwersytetu Viadrina prowadził międzynarodowy projekt badawczy  pt.
Siemczyno-Heinrichsdorf. Europäische Geschichte auf dem Dorf. Zob. http://www.instytut.net/de/seminare/ss-2007/siemczyno/ . W 2008 r. zorganizował konferencję: „Swoi” i „obcy” w prasie regionalnej XIX i XX w. W 2009 r. przygotował wystawę: Szczecin i jego mieszkańcy w okresie II wojny światowej. W latach 2010-2012 prowadził wraz z red. B. Aischmannem polsko-niemiecki projekt badawczy pt. Sąsiad z papieru. Pomorskie pogranicze polsko – niemieckie w obrazie medialnym (1945 – 2010). Dwukrotnie wraz z prof. W. Stępińskim i prof. M. Niendorfem organizował I i II spotkania doktorantów-historyków ze Szczecina i Greifswaldu\Gryfii (Szczecin, listopad 2010 i Greifswald, maj 2011). W latach 2013-2014 przebywał na stypendium w Pommersches Landesmuseum Greifswald, finansowanym przez Kulturstiftung des Bundes, w ramach programu Fellowship Internationales Museum. Förderprogramm für Museen und öffentliche Sammlungen http://www.fellow-me.de/termine/?anim, gdzie przygotowywał wystawę stałą: Polskie Pomorze Zachodnie w latach 1945-2007. W latach 2008-2012 był uczelnianym koordynatorem procesu bolońskiego i punktacji ECTS na Uniwersytecie Szczecińskim, a okresie 2009-2012 był wiceprezesem Oddziału Szczecińskiego Polskiego Towarzystwa Historycznego. Od 2009 r. pełni funkcję zastępcy dyrektora IHiSM. Obecnie przygotowuje książkę: Polityka NRD wobec nauki historycznej w erze Waltera Ulbrichta (1945\49-1971).  


 
Lista publikacji:

1. Monografia:

Polska i wschodnioniemiecka historiografia Pomorza Zachodniego (1945 - 1970). Instytucje - koncepcje - badania. Szczecin 2008, ss. 555. (Wydawnictwo US) [W październiku 2009 r. książka otrzymała nagrodę  Rektora Uniwersytetu Szczecińskiego].


2. Redakcje:

Prasa regionalna jako źródło do badań historycznych okresu XIX i XX w. „Swoi” i „obcy” w prasie regionalnej XIX i XX w., red. J. Nowosielska - Sobel, G. Strauchold, T. Ślepowroński, Wrocław 2011, ss. 320.

Na drodze do niemieckiej katastrofy. Twórcy idei, sportowcy, uczeni, policjanci, red. W. Stępiński i T. Ślepowroński, Wrocław 2012, ss. 176.

Włodzimierz Stępiński. W kręgu niemieckiej historii. Wybór prac, red.: P. Gut, M. Szukała, T. Ślepowroński, W. Wichert, Szczecin 2014

3. Artykuły:
2000

Stanowisko elit politycznych i naukowych Pomorza Zachodniego wobec konfliktu między PRL a NRD w Zatoce Pomorskiej (1985-1989), Zapiski Historyczne, T. LXV, 2000, z. 3-4, s. 135-156.

Geneza konfliktu między PRL a NRD w Zatoce Pomorskiej, Przegląd Zachodniopomorski, R. 44, 2000, z. 3, s. 95-118.
2002

Die Genesis des Konflikts zwischen der Volksrepublik Polen und der Deutschen Demokratischen Republik um die Oderbucht, [in:] Beiträge zur Geschichte des Ostseeraumes. Die 1. und 2. Tagung der Ständigen Konferenz der Historiker des Ostseeraumes (SKHO) in Katzow (1996) und Greifswald (1998), hrsg. v. H. Wernicke, Greifswalder Historische Studien, Bd. 4, Hamburg 2002, s. 373-389.

Działalnoźć kpt. Józefa Stebnickiego, dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie w okresie konfliktu w Zatoce Pomorskiej (1985 - 1989), Nautologia, R. 37, 2002, nr 1-2, s. 62-66.

2003

Konflikt w Zatoce Pomorskiej, [w:] Przyjaźń nakazanaź Stosunki między NRD i Polską w latach 1949 - 1990, red. B. Kerski, A. Kotula, K. Wóycicki, Szczecin 2003, s. 87-94.

Beiträge über den Streit um die Pommersche Bucht in den Jahren 1985 bis 1989, [w]: Zwangsverordnete Freundschaftź Die Beziehungen zwischen der DDR und Polen 1949-1990, red. B. Kerski, A. Kotula, K. Wóycicki, Osnabrück 2003.

2005

NRD kontra PRL. Stosunek mieszkańców Pomorza Zachodniego do konfliktu w Zatoce Pomorskiej (1985 - 1989), Biuletyn IPN, 2005, nr 9-10, s. 90-99.

2006

Nauka i gospodarka Pomorza Zachodniego a północne okręgi Niemieckiej Republiki Demokratycznej (1949 - 1989) - zarys problematyki, [w]: Od Polski Ludowej do III RP w Unii Europejskiej. Pomorze Zachodnie 1945 - 2005. Materiały z sesji naukowej, 29 kwietnia 2005 r., red. K. Kozłowski, A. Wątor, E. Włodarczyk, Szczecin 2006, s. 179-213.

Polskie Pomorze Zachodnie w historiografii Polski Ludowej i NRD - stan badań i postulaty badawcze, [w]: Ziemie Odzyskane/Ziemie Zachodnie i Północne 1945 - 2005. 60 lat w granicach państwa polskiego, red. A. Sakson, Poznań 2006, s. 175-200.

Słupsko - szczecińska międzynarodowa konferencja o Żydach na Pomorzu Zachodnim i ich sąsiadach, Zapiski Historyczne, T. LXXI, 2006, z. 4, s. 191-196.

2007

Powstanie i przemiany środowiska historycznego Szczecina do połowy lat pięćdziesiątych XX w., [w]: W poszukiwaniu tożsamości. Październik '56 na Pomorzu Zachodnim, red. M. Machałek i A. Makowski, Szczecin 2007, s. 148-162.

Miejsce Żydów w historii Prus i Niemiec XIX i XX w. w Landesgeschichte w NRD na przykładzie Pomorza Przedniego, [w]: Żydzi oraz ich sąsiedzi na Pomorzu Zachodnim w XIX i XX wieku, red. M. Jaroszewicz, W. Stępiński, Warszawa 2007, s. 135-145.

Niemiecka Republika Demokratyczna i stosunki polsko – wschodnioniemieckie na łamach paryskiej „Kultury” w latach pięćdziesiątych, [w]: Między Polską naszych pragnień a Polską naszych możliwości, t. I, red. J. Faryś, T. Sikorski, P. Słowiński, Gorzów Wielkopolski 2007, s. 67-80.
 
2009

[recenzja wraz z W. Stępińskim] Universität und Gesellschaft. Festschrift zum 550-Jahrfeier der Universität Greifswald 1456-2006, Bd. I, Die Geschichte der Fakultäten im 19. und 20. Jahrhundert, s. 602, Bd. II. Stadt-Region-Staat im Auftrag der Universität herausgegeben Dirk Alvermann, Karl-Heinz Spiess, Redaktion Ralf-Gunnar Werlich, Hinstorff Verlag, Rostock 2006 s. 374. [ss. 976], Zapiski Historyczne, T. LXXIV, 2009, z. 1, s. 145-153.

Badania naukowe poświęcone przeszłości Stargardu Szczecińskiego w okresie Polski Ludowej, [w]: Stargard w latach 40. i 50. XX w. Problemy społeczno – gospodarcze i polityczne, red. J. Aniszewska i M. Machałek, Stargard 2009, s. 45-57.

Szczecin i jego mieszkańcy w okresie II wojny światowej – refleksje na kanwie wystawy z okazji 70-tej rocznicy wybuchu II wojny światowej, Wiadomości Historyczne, 2009, nr 6, s. 22-36.

Konflikt w Zatoce Pomorskiej (1985-1989), [w:] Przyjaźń nakazana? Stosunki między NRD i Polską w latach 1949 – 1990, red. B. Kerski, A. Kotula, K. Ruchniewicz, K. Wóycicki, Wrocław 2009, s. 85-92

                                                                   2010

Miejsce Henryka Lesińskiego w historiograficznym, zachodnioniemieckim dialogu polsko – niemieckim, [w]: Ziemiom odzyskanym umysł i serce. Henryk Lesiński uczonego życie i dzieło, red. R. Gaziński i W. Stępiński, Szczecin 2010, s. 111-126.

Erich Wiesner – jeden z ostatnich niemieckich burmistrzów Szczecina, [w]: Szczecin – historię tworzą ludzie. Druga Konferencja Edukacyjna, Szczecin 11 XII 2009 r., red. K. Rembacka, Szczecin 2010, s. 123-133.

                                                                 2011

„Swój” czy „obcy”, obraz NRD na łamach prasy szczecińskiej w drugiej połowie lat osiemdziesiątych XX w., [w]: Prasa regionalna jako źródło do badań historycznych okresu XIX i XX w. „Swoi” i „obcy” w prasie regionalnej XIX i XX w., red. J. Nowosielska - Sobel, G. Strauchold, T. Ślepowroński, Wrocław 2011, s. 303-320.

Polskie ślady w Szczecinie do 1945 r. – projekt wycieczki edukacyjnej, [w]: Szczecin i jego miejsca, red. K. Rembacka, Szczecin 2011, s. 215-248.

Czy Europa potrzebuje chadecji?, Przegląd Uniwersytecki, 2011, nr 4-6, s. 25-26.

Formalne i nieformalne bariery funkcjonowania samorządu w NRD, [w]: Od idei samorządności do samorządzenia. Aktywność obywatelska na Pomorzu Zachodnim od XIX do XXI w., red. A. Makowski, Szczecin 2011, s. 156-182.

                                                                2012

Historycy w „godzinie zero”. Proces denazyfikacji i instrumentalizacji dziejopisarstwa niemieckiego w Radzieckiej Strefie Okupacyjnej (Uniwersytet w Gryfii\Greifswaldzie w latach 1945 – 1949\52), [w]: Na drodze do niemieckiej katastrofy. Twórcy idei, sportowcy, uczeni, policjanci, red. W. Stępiński i T. Ślepowroński, Wrocław 2012, s. 155-175.

Das Bild eines „Junkers” aus dem 19. Jahrhundert in den polnischen Geschichtssynthesen aus der Zeit der Volksrepublik Polen (bis Anfang 1970ger Jahren), Studia Maritima, vol. XXV, 2012, s. 119-130.

Życie codzienne w Szczecinie w okresie II wojny światowej, [w]: Szczecin – codzienność miasta i jego mieszkańców, red K. Rembacka, Szczecin 2012, s. 159-196.

                                                                2013

Tadeusz Białecki wobec badań Instytutu Zachodniopomorskiego poświęconych Niemieckiej Republice Demokratycznej, Przegląd Zachodniopomorski, 2013, nr 1, s. 223-232.

(wspólnie z M. Gębala, A. Hoja) Muzeum Pomorza jako wyzwanie, Przegląd Uniwersytecki, 2013, nr 4-6, s. 77-78.

                                                                2014

Zwangsarbeiter in der Industrie in dem Vorpommern und Mecklenburg in der Geschichtsschreibung der DDR [w]: Die Verantwortung der Erinnerung. Erinnerungsarbeit zu Peenemünde und Zwangsarbeit in einer der größten militärischen Versuchsstätten der Nationalsozialisten, hrsg. G. Jikieli, F. Werner, Schwerin 2014, s. 252-308.

(wspólnie z S. Fassbinder i H. Wartenberg) Herausforderung Pommern – Konzeptionelle Überlegungen zur Abteilungen „Pommern im 20. Jahrhundert“ der landesgeschichtlichen Dauerausstellung des Pommerschen Landesmuseums, Zeitgeschichte regional, 18 Jg. 2014, H. 1, S. 102-108.

Von der Verneinung zur Verehrung. Das Oder-Bild als Friedensgrenze in der Pressepropaganda der nördlichen Gebiete der DDR in der Jahren 1945-1952/Od negacji do adoracji. Obraz Odry jako granicy pokoju w propagandzie prasowej północnych obszarów NRD w latach 1945 – 1952, [w]: Treffen mit der Geschichte an der Oder 2014/Nadodrzańskie spotkania z historią 2014, red. A. Chludziński, Mieszkowice-Pruszcz Gdański 2014, s. 171-204.

Waśń w „rodzinie”. Konflikty i spory w Zatoce Pomorskiej w latach 1985 – 1989 i po 1995 r., [w]: Bałtyk w edukacji historycznej. Studia i materiały, red. D. Konieczka-Śliwińska, M. Machałek, S. Roszak, Szczecin 2014, ss.22 (płyta DVD, ISBN 978-83-64236-98-3).

Zwangsarbeit als Teil der regionalen historischen Narration in Westpommern mit Blick auf die Initiativen in Police (Pölitz) und Szczecin (Stettin)/ Praca przymusowa jako element regionalnej narracji historycznej na Pomorzu Zachodnim w świetle inicjatyw podejmowanych w Policach i Szczecinie, [w]: Zwangsarbeit in Pommern von 1939 bis 1950. Sachstand und Perspektiven der Forschung und der historischen Bildungsarbeit in Deutschland und Polen/ Praca przymusowa na Pomorzu w latach 1939-1950. Stan i perspektywy badań naukowych oraz obraz edukacji historycznej w Polsce i Niemczech, Redaktion/redakcja P. Gut, U. Kiel, J. Macholak, Greifswald –Szczecin 2014, s. 287-294/295-310.

Kształtowanie się obrazu Szczecina w regionalnej prasie Meklemburgii i Pomorza Przedniego w latach 1945-1952, [w]: Szczecin z oddali. Piąta Konferencja Edukacyjna, 30 XI 2012, red K. Rembacka, Szczecin 2014, s.159-175.

Między Szczecinem a Gryfią, główne wątki historiograficznej współpracy polsko-niemieckiej w drugiej połowie XX wieku/ Zwischen Stettin und Greifswald – Hauptmotive der historiographischen deutsch-polnischen Zusammenarbeit in der zweiten Hälfte des 20. Jahrhunderts, [w]: Studia Maritima, vol. XXVII/2, 2014, s. 57-72/73-92.

Nowe Pomorze? Pomorze Zachodnie w nowej ekspozycji Muzeum Pomorza w Greifswaldzie/Gryfii, [w]: Trzebiatów - spotkania pomorskie 2013, red. J. Kochanowska, Trzebiatów-Gdynia 2014, s. 147-162.

                                                              2015

Jak długo jeszcze terra incognita?, Przegląd Uniwersytecki, 2015, nr 1-3, s. 70-72.